Υπήρξε μια εποχή που τα γράμματα «GTI» δεν αποτελούσαν απλώς ένα επίπεδο εξοπλισμού. Δήλωναν ότι κάτω από το γνώριμο αμάξωμα ενός καθημερινού αυτοκινήτου κρυβόταν κάτι σημαντικά ταχύτερο, ελαφρύτερο και πιο συναρπαστικό.
Τον Ιούλιο του 1986 η Citroën πρόσθεσε τη δική της, εντελώς διαφορετική ερμηνεία σε αυτή τη συνταγή. Η BX GTi δεν προσπάθησε να γίνει ένα ακόμη καθαρόαιμο σπορ μοντέλο. Συνδύασε τις επιδόσεις των καλύτερων γρήγορων οικογενειακών της εποχής με την ελαιοπνευματική ανάρτηση, την άνεση και την πρακτικότητα που χαρακτήριζαν τη γαλλική φίρμα.
Η Citroën με την BX GTi δεν αντέγραψε απλώς τη συνταγή ενός γρήγορου οικογενειακού αυτοκινήτου· την προσάρμοσε στις δικές της εμμονές
Σαράντα χρόνια αργότερα, παραμένει μία από τις πιο ιδιαίτερες προτάσεις της χρυσής εποχής των GTI.
Από οικογενειακή μπερλίνα σε GTi Η ιστορία της Citroën BX είχε αρχίσει τέσσερα χρόνια νωρίτερα. Παρουσιάστηκε στους πρόποδες του Πύργου του Άιφελ και έκανε το επίσημο ντεμπούτο της στο Σαλόνι Αυτοκινήτου του Παρισιού τον Οκτώβριο του 1982.
Σχεδιασμένη από τον Bertone υπό την καθοδήγηση του Marcello Gandini, η BX εγκατέλειψε τις καμπύλες της GS για ένα αιχμηρό, σχεδόν γεωμετρικό αμάξωμα. Το χαμηλό βάρος, η μεγάλη πέμπτη πόρτα, η ελαιοπνευματική ανάρτηση και η ευρύχωρη καμπίνα τη μετέτρεψαν σε μία από τις σημαντικότερες εμπορικές επιτυχίες της Citroën, με περισσότερα από 2,3 εκατ. αυτοκίνητα έως το τέλος της παραγωγής της.
Δείτε τη διαδικασία σχεδιασμού της Citroën BX
Η GTi εμφανίστηκε στο πλαίσιο της ανανέωσης του 1986, διαδεχόμενη τις BX 19 GT και BX Sport. Στόχος του Carl Olsen, ο οποίος είχε εργαστεί επίσης στο AX και στη CX Phase II, ήταν να διατηρήσει τον σπορ χαρακτήρα της Sport, προσθέτοντας όμως την άνεση και την καθημερινή χρηστικότητα μιας πραγματικής οικογενειακής μπερλίνας.
Οι αλλαγές δεν ήταν κραυγαλέες. Φαρδύτερα φτερά, νέοι προφυλακτήρες στο χρώμα του αμαξώματος, λευκά φλας ευθυγραμμισμένα με τους προβολείς, εμπρός προβολείς ομίχλης, πίσω αεροτομή και διακριτικoί λογότυποι «GTI» αποκάλυπταν την ταυτότητά της. Κάτω από τις χαρακτηριστικές ακμές της, όμως, βρισκόταν ένα πολύ σοβαρότερο μηχανικό πακέτο.
125 PS, μόλις 1.025 kg και σχεδόν 200 km/h Ο 4κύλινδρος κινητήρας των 1.905 cc διέθετε ηλεκτρονικό ψεκασμό και 8βάλβιδη κυλινδροκεφαλή, αποδίδοντας 125 PS και 175 Nm στις 4.500 rpm.
Οι αριθμοί μπορεί να φαίνονται συγκρατημένοι με τα σημερινά δεδομένα, αλλά η BX GTi ζύγιζε μόλις 1.025 kg. Η αναλογία των 8,2 kg ανά ίππο ήταν καλύτερη από εκείνη πολλών ανταγωνιστών της και εξασφάλιζε επιδόσεις που άγγιζαν το όριο ενός πραγματικού σπορ αυτοκινήτου της εποχής.
Η τελική πλησίαζε το συμβολικό φράγμα των 200 km/h, με το πρώτο χιλιόμετρο από στάση να ολοκληρώνεται σε 30,5”. Το σημαντικότερο, ωστόσο, ήταν ότι η BX GTi δεν θυσίαζε τον χαρακτήρα της Citroën για να πετύχει αυτούς τους αριθμούς.
Η ελαιοπνευματική ανάρτηση είχε σφιχτότερη ρύθμιση από τις συμβατικές BX, εξακολουθούσε όμως να απορροφά τις ανωμαλίες με τρόπο που κανένας παραδοσιακός ανταγωνιστής δεν μπορούσε να αντιγράψει. Τέσσερα δισκόφρενα, υδραυλικό τιμόνι και προαιρετικό ABS συμπλήρωναν το μηχανικό πακέτο.
Σε αντίθεση με αρκετά από τα πιο ακραία GTI της δεκαετίας του ’80, η γρήγορη BX μπορούσε να κινηθεί πραγματικά γρήγορα χωρίς να τιμωρεί τους επιβάτες της στην καθημερινότητα.
Σπορ, αλλά χωρίς στερήσεις Η ίδια φιλοσοφία συνεχιζόταν στην καμπίνα. Τα καθίσματα με βελούδινη επένδυση ρυθμίζονταν καθ’ ύψος, ο πίνακας οργάνων περιλάμβανε έξι ενδείξεις και ο εξοπλισμός διέθετε κεντρικό κλείδωμα, ηλεκτρικό καθρέφτη συνοδηγού και προεγκατάσταση ηχοσυστήματος.
Στη λίστα των έξτρα υπήρχαν δερμάτινα καθίσματα, ηλεκτρική ηλιοροφή, υπολογιστής ταξιδιού, ζάντες αλουμινίου με ελαστικά 185/60 HR14, κλιματισμός και αναβαθμισμένο ηχοσύστημα.
Δείτε την εντυπωσιακή διαφήμιση της BX GTi αλά διαστημικό λεωφορείο
Η BX GTi δεν απευθυνόταν αποκλειστικά σε κάποιον που ήθελε να κυνηγά χρόνους σε έναν επαρχιακό δρόμο. Ήταν αρκετά γρήγορη για τον ενθουσιώδη οδηγό και ταυτόχρονα αρκετά πρακτική, άνετη και εξοπλισμένη ώστε να χρησιμοποιείται καθημερινά ως μοναδικό οικογενειακό αυτοκίνητο.
Η BX GTi 16 Soupapes ανέβασε τον πήχη στους 160 PS Το επόμενο μεγάλο βήμα ήρθε περίπου έναν χρόνο αργότερα, με την BX GTi 16 Soupapes του model year 1988. Ο νέος XU9J4 των 1.905 cc απέδιδε 160 PS στις 6.500 rpm και έφερε την πολυβάλβιδη τεχνολογία σε ένα γαλλικό μοντέλο ευρείας παραγωγής.
Οι επιδόσεις πέρασαν πλέον σε άλλο επίπεδο. Η τελική ταχύτητα έφτανε τα 218 km/h και τα 0-100 km/h ολοκληρώνονταν σε 7,9”, με το ABS να ανήκει πλέον στον βασικό εξοπλισμό.
Δείτε τη διαφήμιση του 1990 για την 16βάλβιδη BX GTi
Η εμφάνιση έγινε πιο επιθετική, με πλευρικά μαρσπιέ, ζάντες αλουμινίου με λάστιχα υψηλών επιδόσεων Michelin 195/60 HR14. Η ανάρτηση απέκτησε νέα ρύθμιση, ενώ το μαύρο εσωτερικό, τα καθίσματα με ενισχυμένη πλευρική στήριξη και το 3άκτινο τιμόνι ξεκαθάριζαν ότι αυτή ήταν πλέον η κορυφαία BX.
Το 1989 η οικογένεια διευρύνθηκε με την BX GTi 4×4. Η μόνιμη τετρακίνηση μοίραζε τη ροπή σε αναλογία 53:47 εμπρός-πίσω, ενώ το κεντρικό διαφορικό μπορούσε να κλειδώσει ηλεκτρικά για τις δυσκολότερες συνθήκες. Στον πίσω άξονα υπήρχε και διαφορικό περιορισμένης ολίσθησης.
Το τέλος μιας διαφορετικής εποχής Η 8βάλβιδη GTi προσαρμόστηκε από το 1990 στην αμόλυβδη βενζίνη, με την ισχύ να περιορίζεται ελαφρά στους 123 PS. Τα επόμενα χρόνια απέκτησε περισσότερο βασικό εξοπλισμό, καλύτερη ηχομόνωση, ζάντες και τιμόνι από τη 16 Valve, ενώ από το 1992 προσφερόταν στάνταρ ακόμη και με κλιματισμό.
Η καριέρα της ολοκληρώθηκε τον Ιούλιο του 1993, όταν η γενικευμένη χρήση καταλυτικού μετατροπέα έφερε το τέλος της GTi και λίγο αργότερα ολόκληρης της BX.
Σήμερα, η BX GTi υπενθυμίζει μια εποχή κατά την οποία οι κατασκευαστές δεν ακολουθούσαν όλοι την ίδια διαδρομή προς την απόδοση. Η Citroën δεν αντέγραψε απλώς τη συνταγή ενός γρήγορου οικογενειακού αυτοκινήτου· την προσάρμοσε στις δικές της εμμονές.
Χαμηλό βάρος, ισχυρός ατμοσφαιρικός κινητήρας, ελαιοπνευματική ανάρτηση, πλούσιος εξοπλισμός και αμάξωμα που δεν μπορούσες να μπερδέψεις με κανένα άλλο. Αυτός ο συνδυασμός θα ήταν δύσκολο να εγκριθεί σήμερα -και ακριβώς γι’ αυτό η Citroën BX GTi παραμένει αξέχαστη 40 χρόνια αργότερα.
Πηγή: www.drive.gr
