Σοβαρές αμφιβολίες έχουν προκύψει στο εσωτερικό του Λευκού Οίκου σχετικά με την υπό διαμόρφωση συμφωνία ανάμεσα στις ΗΠΑ και το Ιράν σύμφωνα με αποκαλυπτικό δημοσίευμα του Axios. Η βασική αιτία του διχασμού είναι αξιολογήσεις των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών που αμφισβητούν κατά πόσο η Τεχεράνη είναι διατεθειμένη να προχωρήσει στις παραχωρήσεις που επιδιώκει η Ουάσινγκτον στο θέμα των πυρηνικών.
Σύμφωνα με πληροφορίες του Axios, ο διευθυντής της CIA, Τζον Ράτκλιφ, ενημέρωσε τον Ντόναλντ Τραμπ και κορυφαίους αξιωματούχους ότι τα στοιχεία που έχουν συγκεντρώσει οι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών δημιουργούν σοβαρές αμφιβολίες για το κατά πόσο το Ιράν είναι πραγματικά διατεθειμένο να προχωρήσει στις πυρηνικές παραχωρήσεις που απαιτούν οι ΗΠΑ στο πλαίσιο μιας τελικής συμφωνίας.
Οι επιφυλάξεις αυτές δεν περιορίζονται μόνο στην CIA. Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, ο υπουργός Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο, και ο υπουργός Άμυνας, Πιτ Χέγκσεθ, εξέφρασαν επίσης ανησυχίες κατά τη διάρκεια των εσωτερικών συζητήσεων, ενώ ο αντιπρόεδρος, Τζέι Ντι Βανς, και οι ειδικοί απεσταλμένοι Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ τάχθηκαν υπέρ της προώθησης της συμφωνίας.
Οι πληροφορίες που προκάλεσαν ανησυχία
Πριν από την ανακοίνωση της συμφωνίας, πραγματοποιήθηκε σειρά συσκέψεων υψηλού επιπέδου στον Λευκό Οίκο, κατά τις οποίες εξετάστηκαν εκθέσεις από πολλές αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών.
Κατά τις ίδιες πηγές, τα στοιχεία έδειχναν ότι η ρητορική που χρησιμοποιούσαν Ιρανοί αξιωματούχοι στις εσωτερικές τους συζητήσεις διέφερε σημαντικά από όσα μετέφεραν στους μεσολαβητές και στις ΗΠΑ.
Ο Ράτκλιφ και ο Ρούμπιο φέρονται να υποστήριξαν ότι οι πληροφορίες αυτές υπονομεύουν την αξιοπιστία των ιρανικών δεσμεύσεων και γεννούν ερωτήματα για το αν η Τεχεράνη θα αποδεχθεί τελικά τους όρους που θέτει η Ουάσιγκτον για τον περιορισμό του πυρηνικού της προγράμματος.
Πηγή με γνώση των συζητήσεων υποστήριξε ότι «οι προθέσεις του Ιράν δεν συμβαδίζουν με τις δεσμεύσεις που περιλαμβάνονται στη συμφωνία».
Παρά τις αντιρρήσεις, ο Λευκός Οίκος εμφανίζεται αποφασισμένος να προχωρήσει στη διαδικασία.
Αξιωματούχος της αμερικανικής κυβέρνησης τόνισε ότι ο πρόεδρος Τραμπ ακούει όλες τις απόψεις, ωστόσο παραμένει ο τελικός λήπτης των αποφάσεων. Σύμφωνα με την ίδια πηγή, το μνημόνιο κατανόησης καλύπτει όλες τις «κόκκινες γραμμές» που είχε θέσει εξαρχής η αμερικανική πλευρά.
Οι βασικοί στόχοι της Ουάσιγκτον, όπως υποστηρίζει η κυβέρνηση, είναι να διασφαλιστεί ότι το Ιράν δεν θα αποκτήσει ποτέ πυρηνικό όπλο, δεν θα διατηρήσει αποθέματα ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού και δεν θα μπορεί να χρησιμοποιεί την ενεργειακή ασφάλεια της περιοχής ως μέσο πίεσης.
CIA και το Στέιτ Ντιπάρτμεντ απέφυγαν να σχολιάσουν τις πληροφορίες, ενώ το Πεντάγωνο δεν απάντησε σε σχετικό αίτημα. Ο αντιπρόεδρος, Τζέι Ντι Βανς, επιχείρησε να καθησυχάσει τις ανησυχίες, υπογραμμίζοντας ότι η επιστροφή διεθνών πυρηνικών επιθεωρητών στο Ιράν αποτελεί έναν από τους βασικούς πυλώνες της συμφωνίας.
Μιλώντας σε αμερικανικά τηλεοπτικά δίκτυα, ανέφερε ότι η Διεθνής Υπηρεσία Ατομικής Ενέργειας (IAEA), σε συνεργασία με τις ΗΠΑ, θα έχει ενεργό ρόλο στην παρακολούθηση του πυρηνικού προγράμματος και στη διαχείριση των αποθεμάτων εμπλουτισμένου ουρανίου.
Ο ίδιος αποκάλυψε ότι το μνημόνιο έχει ήδη υπογραφεί ηλεκτρονικά από τις δύο πλευρές και αναμένεται να παρουσιαστεί επίσημα σε τελετή που προγραμματίζεται για την Παρασκευή (19.06.2026) στην Ελβετία.
«Θα ξέρουμε σε δύο με τρεις εβδομάδες»
Σύμφωνα πάντα με το δημοσίευμα, ανώτερος Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι οι ΗΠΑ θα γνωρίζουν σε δύο με τρεις εβδομάδες εάν το Ιράν παίρνει στα σοβαρά τις πυρηνικές παραχωρήσεις. Εάν όχι, η διαδικασία θα μπορούσε να σταματήσει χωρίς το Ιράν να κερδίσει πολλά.
Σε ό,τι αφορά τέλος το αμφιλεγόμενο ζήτημα της αποδέσμευσης των παγωμένων κεφαλαίων και περιουσιακών στοιχείων του Ιράν, σύμφωνα με το Axios που επικαλείται πηγή με γνώση του ζητήματος, το Μνημόνιο Συνεργασίας αφήνει πολλά περιθώρια ερμηνείας, καθώς αναφέρει ότι οι ΗΠΑ «αναλαμβάνουν την υποχρέωση να διαθέσουν [τα κεφάλαια] πλήρως προς χρήση… κατά την εφαρμογή αυτού του Μνημονίου Συνεργασίας».
Αμερικανοί αξιωματούχοι λένε ότι θα είναι ένα μοντέλο «πληρωμής βάσει απόδοσης». Ανώτερος Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε στους δημοσιογράφους ότι εάν οι ΗΠΑ δουν θετικές «χειρονομίες» από το Ιράν, ενδέχεται να αποδεσμεύσουν ορισμένα κεφάλαια σε αντάλλαγμα.
Το Μνημόνιο Συνεργασίας αναφέρει επίσης ότι οποιαδήποτε τελική συμφωνία θα περιλαμβάνει ένα «οριστικό και αμοιβαία συμφωνημένο σχέδιο» για τη δημιουργία ενός ταμείου 300 δισεκατομμυρίων δολαρίων για την «ανασυγκρότηση και οικονομική ανάπτυξη» του Ιράν, καθώς και έναν μηχανισμό για την εφαρμογή του, ανέφερε η πηγή.
Οι υποστηρικτές της συμφωνίας σημειώνουν ότι πρόκειται για μια μακροπρόθεσμη πρόταση που θα γίνει πραγματικότητα μόνο εάν το Ιράν διαλύσει το πυρηνικό του πρόγραμμα και υποβληθεί σε σημαντικές εσωτερικές μεταρρυθμίσεις.
Πηγή: www.newsit.gr
